Održana panel diskusija na temu - Koliko poljoprivrednog zemljišta ima Republika Srpska
01.05.2026.
U Akademiji nauka i umjetnosti Republike Srpske, u organizaciji njenog Odbora za selo, 28. aprila 2026. godine održana je panel-diskusija na temu „Koliko poljoprivrednog zemljišta ima Republika Srpska?“. Ova panel-diskusija bila je posvećena najvažnijem prirodnom resursu za poljoprivrednu proizvodnju – poljoprivrednom zemljištu, zahvaljujući kojem se proizvede 95% hrane u svijetu. Panel-disusiju otvorio je akademik Novo Pržulj, predsjednik Odbora za selo, a moderator je bio član Odbora prof. dr Željko Vaško sa Poljoprivrednog fakulteta Univerziteta u Banjoj Luci.
U panel-diskusiji učestvovali su: Kristina Rapić, načelnik Odjeljenja za poljoprivredno zemljište u Ministarstvu poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede RS; Bojan Ninčić, pomoćnik direktora za geodetske poslove u Republičkoj upravi za geodetske i imovinsko-pravne poslove; Lazo Šegrt, rukovodilac Odsjeka za statistiku poljoprivrede, šumarstva i životne sredine u Republičkom zavodu za statistiku RS, i Tihomir Predić, šef Zavoda za agroekologiju Poljoprivrednog instituta RS. Na skupu su predstavljene različite metodologije na osnovu kojih navedene institucije evidentiraju podatke o poljoprivrednom zemljištu.
Pristup Republičke uprave za geodetske i imovinsko-pravne poslove zasniva se na podacima o klasama poljoprivrednog zemljišta na bazi podataka iz premjera i katastra zemljišta. Prema tom pristupu, površina poljoprivrednog zemljišta je najveća, oko 1,3 miliona ha, jer znatan broj vlasnika poljoprivrednog zemljišta ne pokreće izmjene katastarske klase zemljišta, na šta su po zakonu obavezni.
Poljoprivredni institut Republike Srpske održava i ažurira digitalnu bazu podataka o načinu korišćenja poljoprivrednog zemljišta pomoću kombinacije podataka satelitskih i orto-foto snimaka zemljišnog pokrivača i prema toj metodologiji površina poljoprivrednog zemljišta u Republici Srpskoj je oko 925 hiljada ha. Republički zavod za statistiku RS ne prati sveukupno, nego samo korišćeno poljoprivredno zemljište. Na bazi godišnjeg anketiranja reprezentativnog uzorka poljoprivrednih gazdinstava u 2024. godini, u Republici Srpskoj je korišćena 401 hiljada ha poljoprivrednog zemljišta. Ministarstvo poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede koristi sva tri izvora podataka, zavisno od namjene, a pored toga održava i svoje baze podataka, kao što su registar poljoprivrednih gazdinstava i digitalni e-farm sistem.
Postignuta je saglasnost da je najpribližniji podatak o stvarnoj površini poljoprivrednog zemljišta u Republici Srpskoj onaj po kome ono obuhvata oko 925 hiljada ha. Kontinurano smanjenje površine poljoprivrednog zemljišta posljedica je širenja stambene izgradnje, izgradnje industrijskih i drugih privrednih objekata i saobraćajne infrastrukture, kao i prirodne sukcesije šumske vegetacije na račun poljoprivrednog zemljišta.
Zaključak panel-diskusije je da sve institucije, svaka u svom domenu, treba da ulože dodatne napore na ažuriranju postojećih baza podataka o poljoprivrednom zemljištu i da omoguće transparentan pristup tim podacima što većem broju zainteresovanih strana. Jasnija slika oko stanja poljoprivrednog zemljišta očekuje se nakon sprovođenja dugo očekivanog poljoprivrednog popisa. Opšti zaključak je da je ova panel-rasprava dala doprinos sagledavanju realnog stanja oko površine i strukture poljoprivrednog zemljišta u Republici Srpskoj i pomogla boljem razumijevanju metodoloških izazova u postupku prikupljanja i obrade podataka o tom jako važnom prirodnom resursu.
